Türkiye-Irak Petrol Boru Hattı Davasında İstinaf Kararı Ve Tazminat Süreci Netleşti
Enerji Günlüğü yazarı Birol Oğuz’un 24 Temmuz 2026 tarihinde aktardığı verilere göre, Türkiye ile Irak arasında uzun süredir devam eden petrol boru hattı davasında kritik bir aşamaya gelindi. 2023 yılında Tahkim Kurulu tarafından verilen karara karşı Türkiye'nin yaptığı itiraz başvurusu, istinaf mahkemesi tarafından reddedildi. Bu karar neticesinde Türkiye Cumhuriyeti Devleti, Irak devletine 2014-2018 dönemini kapsayan süreç için yaklaşık 1.5 milyar ABD doları (faizler hariç) tazminat ödemekle yükümlü kılındı.
Sürecin hukuki arka planında, 2010 tarihinde ana sözleşme üzerinde Dönemin Bakanı Taner Yıldız’ın kabulü ile yapılan bir değişiklik kritik rol oynuyor. Söz konusu değişiklikle, boru hattından gelen petrolün yüklenmesi için Irak Petrol Bakanlığı’na bağlı SOMO şirketinin izni şartı getirilmişti. Tahkim Kurulu, Türkiye’yi petrolün taşınması veya satılması nedeniyle değil, sadece merkezi hükümetin (SOMO) izni olmadan petrol yüklemesi yapılması gerekçesiyle mahkum etti.
Altyapı ve enerji projeleri açısından stratejik öneme sahip olan ve 1977 yılından beri petrol taşıyan hattın sözleşmesi, Temmuz 2026 sonunda sona erecek. Türkiye tarafı, mevcut sözleşmenin yenilenmeyeceğini, bunun yerine kapasitesi artırılmış ve güncel koşullara uyarlanmış yeni bir sözleşmeye ihtiyaç duyulduğunu ifade ediyor. Yeni bir anlaşma sağlanana kadar mevcut sürecin geçici olarak bir yıl süreyle uzatılması öngörülüyor.
Ticari operasyonlar kanadında ise 2012 yılından itibaren Tak Tak bölgesinde petrol çıkaran ve ortakları arasında Karahmehmet’in bulunduğu Genel Enerji (General Energy) ile bu ticaretten neredeyse milyar dolar ciro yapan Powertrans şirketinin faaliyetleri dikkat çekiyor. Irak merkezi hükümetinin itirazlarına rağmen devam eden bu ticaret süreci, 2023 yılında tahkim kararının çıkmasıyla durdurulmuş ve boru hattı kapatılmıştı.
Irak tarafı, tahkim sürecinin başlangıcında 30 milyar ABD doları tutarında tazminat talebinde bulunmuş olsa da, Tahkim Kurulu bu taleplerin büyük kısmını reddetti. Kurul, söz konusu petrol üzerinde Irak Kürtlerinin de hakkı bulunduğu ve merkezi hükümetin bu duruma müdahale edemeyeceği gerekçesini sundu. Öte yandan, davanın henüz sonuçlanmamış olan 2018-2023 dönemine ilişkin bir süreci daha bulunuyor. BOTAŞ’ın sorumluluk alanındaki teknik süreçler, navlun ödemeleri ve karşılıklı faiz hesaplamaları ile yapılacak mahsuplaşma sonucunda nihai borç tablosunun şekillenmesi bekleniyor.
#Altyapı #Enerji #Petrol #Irak #BOTAŞ
Kaynak: Habere Git