Kentsel Dönüşümde Hukuki Engeller: 669 Dava Dosyası İncelendi
Afyon Kocatepe Üniversitesinden Arş. Gör. Elifnur Düzsöz Karabulutoğlu, Prof. Dr. Volkan Göçoğlu ve Doktorant İsmail Hakkı Sayın tarafından gerçekleştirilen kapsamlı bir çalışmada, Türkiye’de kentsel dönüşüm süreçlerini sekteye uğratan hukuki uyuşmazlıkların nedenleri mercek altına alındı. Olası büyük Marmara depremi riski nedeniyle özellikle İstanbul’un odak noktası olarak seçildiği araştırmada, 2016-2022 yılları arasında istinaf mahkemelerine taşınan toplam 669 dava dosyası içerik analizine tabi tutularak kentsel dönüşümün önündeki yapısal engeller belirlendi.
Araştırma bulgularına göre, incelenen dava dosyalarının yaklaşık yarısı kentsel dönüşüm sürecini doğrudan durdururan veya yavaşlatan hukuki uyuşmazlıklardan oluşuyor. Uyuşmazlık nedenleri arasında en yüksek payı yüzde 40,53 ile binaların ve alanların riskli ilan edilmesine yönelik yapılan itirazlar aldı. Bu itirazların yanı sıra, imar mevzuatı ihlallerinin de süreçte belirgin bir yer tuttuğu saptandı. İmar kirliliğine yol açma, ruhsatsız yapılaşma ve onaylı projeye aykırı inşaat faaliyetleri gibi konuları kapsayan uyuşmazlıkların oranı yüzde 29,88 olarak kayıtlara geçti. Ayrıca kamu arazilerinin veya başkasına ait taşınmazların haksız işgali ile imar affı beklentisiyle yapılan kaçak yapılaşmaların yargı süreçlerinde önemli bir yer tuttuğu belirlendi.
Çalışma, kentsel dönüşümdeki aksamaların aktörlere göre dağılımını da sayısal verilerle ortaya koydu. Elde edilen verilere göre, aksamaların yüzde 74,26 gibi büyük bir çoğunluğunun vatandaş kaynaklı hukuki talep ve eylemlerden kaynaklandığı tespit edildi. Süreçteki tıkanıklıklarda kamu görevlilerinin payı yüzde 12,11 olarak hesaplanırken, imar affı gibi düzenlemelerle süreci doğrudan etkileyen yasa koyucunun payı ise yüzde 13,60 olarak belirlendi. Özellikle depreme dayanıksız olduğu gerekçesiyle riskli ilan edilmiş binaların yıkım kararlarına karşı açılan davaların, saha çalışmalarını geciktiren temel unsurlar olduğu vurgulandı.
Odakgazetesi tarafından aktarılan haberin detaylarında, afetlere karşı kentsel dayanıklılığın sürdürülebilir bir şekilde artırılması için bazı temel adımların atılması gerektiği ifade edildi. Araştırmacılar; vatandaşların kentsel dönüşüm süreçlerine katılım ve temsil mekanizmalarının güçlendirilmesini, yasal yaptırımların caydırıcılığının artırılmasını ve tüm sürecin şeffaf politikalarla yönetilmesinin kritik önem taşıdığını raporladı.
#KentselDönüşüm #İnşaat #Deprem #Altyapı #İmarMevzuatı
Kaynak: Habere Git